Tekst: Bart Hekker en Vincent Lageweg
Vorig jaar analyseerde de redactie van Od de meerjarenplannen (MJP’s) informatiehuishouding en openbaarmaking van het rijk, het Interprovinciaal Overleg (IPO), de Unie van Waterschappen en de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG). Voor de periode 2026-2030 hebben de overheden hun MJP’s geactualiseerd. Met een oplegger wordt zowaar ingezet op meer samenwerking. De redactie van Od duikt erin.
Eerst de samenwerking. In 2024 kwam het ACOI met het advies Alles is niets. Hierin adviseert het om te komen tot meer samenhang en een betere samenwerking rondom openbaarheid en informatiehuishouding. In een oplegger bij de MJP’s zeggen de overheden dit te onderschrijven en geven zij aan waar men samenwerkt en hoe die wordt ingevuld. Zo komt er in 2026 een gezamenlijke visie op zowel de informatiehuishouding als de openbaarmaking. Praktischer bepalen de overheden samen de datum van openbaarmakingsverplichting van de informatiecategorieën, komt er een afwegingskader rondom betekenisvol openbaar maken en werkt men aan een gezamenlijke richtlijn voor de openbaarheidsparagraaf.
Meerjarig
Voor de informatiehuishouding werken de overheden samen om een meerjarig implementatieplan Archiefwet 20XX vorm te geven, worden kaders gestandaardiseerd en is er aandacht voor de overheidsbrede technische voorzieningen archivering e-mail en tekstberichten. Hier wordt ook ingezet op gezamenlijk inkopen (doen we dat nog niet? Het antwoord is nee) en ligt de focus op soevereine voorzieningen (dat gaat de komende jaren steeds belangrijker worden!). Hoewel DUTO alweer even bestaat, lezen we nu eindelijk terug dat gewerkt wordt aan overheidsbrede eisen aan informatiesystemen om vernietiging beter te kunnen toepassen. Nieuw is ruimte voor innovatie. In de eerste helft van 2026 zullen de overheden een innovatieagenda opstellen, waarin aandacht is voor de modernisering van de digitale werkplek, de rol van AI, soevereiniteit en dit alles in samenhang met de Nederlandse Digitaliseringsstrategie (NDS).
Naast deze inhoudelijke items hebben de overheden aandacht voor meer kennisontwikkeling, gezamenlijke monitoring en indicatoren en worden de financiën meer met elkaar in lijn gebracht. De oplegger geeft een grote ambitie weer. Hoe vullen de overheden dit in binnen hun eigen MJP?
*Dit artikel verscheen in Od 49: Open overheid in beweging. Verder lezen? Meld je dan hier aan voor een abonnement of vraag een gratis presentexemplaar op.
Od Kwaliteitsawards 2026: inschrijvingen geopend
Overheids- en non-profitorganisaties kunnen hun eigen organisatie aanmelden of een andere organisatie nomineren die aantoonbaar werk maakt van het verbeteren van de informatiehuishouding.
Inschrijven of nomineren kan via: https://kwaliteitsaward.od-online.nl/
