1 augustus 2010

Het nieuwe jaarboek van Stichting Archiefpublicaties (SAP)

image for Het nieuwe jaarboek van Stichting Archiefpublicaties (SAP) image

De identiteit en de uitoefening van het beroep archivaris is de afgelopen jaren veranderd, net zoals de hele informatiemanagementketen aan het veranderen is. Om mee te gaan met de veranderingen, moet men blijven leren, zo wordt in de inleiding gesteld. Hans Scheurkogel (1953-2006) heeft dit het Learning Continuum genoemd en voerde hiervoor altijd een goed pleidooi. Het jaarboek Archivaris is aan hem opgedragen.

De identiteit en de uitoefening van het beroep archivaris is de afgelopen jaren veranderd, net zoals de hele informatiemanagementketen aan het veranderen is. Om mee te gaan met de veranderingen, moet men blijven leren, zo wordt in de inleiding gesteld. Hans Scheurkogel (1953-2006) heeft dit het Learning Continuum genoemd en voerde hiervoor altijd een goed pleidooi. Het jaarboek Archivaris is aan hem opgedragen.

Aanrader
Het SAP-jaarboek is een aanrader voor iedereen die werkt in de informatiemanagementketen. Er wordt dan wel specifiek ingegaan op de uitoefening van het vak van de archivaris, maar naast een aantal specifieke competenties, bezit de archivaris ook een groot aantal generieke competenties die van toepassing zijn op de gehele keten. In mijn optiek is een archivaris een informatiemanager met een specialisatie.

Professie
In het eerste gedeelte wordt ingegaan op de professie en wordt een beeld gegeven van collectief, imago en beeld van de professie van de archivaris. In verschillende artikelen wordt uitgelegd hoe het beroep archivaris er in de toekomst uit gaat zien. Hoe hebben de ontwikkelingen van verschillende sociale media invloed op de archivaris? De invloed van de sociale media zijn terug te zien in de gehele informatieketen. De auteurs van deze artikelen pleiten ervoor dat er meer kennis gedeeld wordt tussen de IT en de archivistiek. Ik wil dit graag nog breder trekken en hoop dat er meer kennis gedeeld wordt in de gehele informatieketen, waar naar mijn idee de IT onderdeel van uitmaakt.

Professional
Het hoofdstuk over de professional is onder te verdelen in twee gedeeltes. Het eerste gedeelte gaat over de archivaris in een internationale context. Naar aanleiding van het mastercollege Vergelijkende Archiefwetenschappen zijn de competenties en beroepsprofielen van archivarissen in verschillende landen onderzocht.
De laatste vier artikelen uit dit hoofdstuk zijn casebeschrijvingen van interne opleidingstrajecten. Twee artikelen gaan over interne opleidingen bij een DIV-afdeling en zijn voor iedereen die een dergelijk traject overweegt verplichte kost. Henk Duits beschrijft het traineetraject van de gemeente Den Haag waar tien jonge professionals zijn opgeleid tot DIV-medewerkers. Het artikel over de UWV DIV Academie van Nienke Knevel beschrijft het traject waarbij de gehele DIV-organisatie (ongeveer 135 medewerkers op dat moment) betrokken was bij de mbo4- opleiding van ruim 35 medewerkers.

Professionaliteit
In het jaarboek wordt professionaliteit op drie manieren benaderd. Het kan in de eerste plaats gezien worden als een norm. De beroepsethiek staat bij elke archivaris hoog in het vaandel. Ik deel het oordeel van de redactie van het jaarboek dat het jammer is dat hierover geen bijdrage is opgenomen. De tweede benadering is professionaliteit vanuit het perspectief van de verwerving. Hoe verwerft iemand zijn of haar competenties? De laatste benadering is de professionalisering van de zittende beroepsbeoefenaar. Hoe kan deze voldoen aan steeds veranderende eisen van het vak? Thijs Laeven gaat in zijn artikel over het Nederlands Archivaris en Recordsmanager Register hierop in.

Professionalisering
Dit hoofdstuk kijkt naar de toekomst van het vak van de archivaris. Er wordt ingegaan op de vraag of er verder gespecialiseerd moet gaan worden of dat het vak zal opgaan in andere beroepsgroepen en gaat deprofessionaliseren. Met het oog op de ontwikkelingen in de gehele informatieketen is het interessant om ontwikkelingen op dit gebied te volgen. De conclusie die voorzichtig getrokken kan worden, zegt, dat de beoefenaar van het vak centraal staat als het gaat om professionalisering. Kennis, inzicht, vaardigheid en attitude spelen hierin een belangrijke rol.

Bruikbare inzichten
Met behulp van vier verschillende invalshoeken wordt de archivaris toegelicht. Niet alleen voor archivarissen zelf is dit interessant om te lezen, maar voor iedereen die in zijn dagelijkse praktijk te maken heeft met archivarissen in persoon of met de functie die archivarissen uitoefenen. Niet alle artikelen zijn voor iedereen goed van toepassing, maar dit vind ik altijd een voordeel van de SAP-jaarboeken: dat er voor iedereen die werkzaam is in de informatieketen bruikbare inzichten worden gegeven.

 

a.adema@gmail.com